Beograd igra po ruskim notama kada napada Crnu Goru

Vlada u Beogradu često igra po ruskim notama upornim napadima na crnogorsku Vladu ili daje podršku strankama i političarima koji žele da ugroze nezavisnost Crne Gore. Iluzija velike Srbije i dalje postoji u zvaničnim krugovima u Srbiji i hrani još veću zabludu - veliku Rusiju - kaže u intervjuu Pobjedi američki analitičar i ekspert za Balkan Januš Bugajski. 

Objavljeno: 11. 01. 2019 - 07:05

Ističe da je Srbija izvor nestabilnosti i da se mora što prije odvojiti od propagandnog aparata Moskve i njenih korumpiranih ekonomskih pipaka.

POBJEDA: Da li mislite da će se proces proširenja Evropske unije nastaviti? Možemo li očekivati, nakon izbora za Evropski parlament u maju, aktivniju i konstruktivniju ulogu Evropske unije u regionu?

BUGAJSKI: Proširenje EU nije visoko na agendi Brisela. Tokom ove godine, Unija će biti preokupirana uticajem Bregzita, institucionalno i ekonomski. Takođe se suočava i sa izborima za Evropski parlament u kojima se očekuje da populističke i nacionalističke partije povećaju broj mjesta u parlamentu. Britansko odsustvo može da podriva i podršku za proširenje u Uniji s obzirom na to da je London bio jedan od glavnih pristalica šire Evrope. Pored toga, socijalni nemiri u Francuskoj, velike promjene liderstva u Njemačkoj, kao i rast populizma u Italiji će vjerovatno usporiti proces proširenja.

POBJEDA: Uticaj Rusije u regionu, a posebno u Srbiji, Makedoniji i Republici Srpskoj, je veoma jak. Crna Gora se trudi, kao NATO članica, da učini sve kako bi zaustavila bilo kakvu destabilizaciju iz Moskve. Pitanje je koliko se može uraditi u ovakvom regionu. Možemo li očekivati nešto slično u budućnosti poput pokušaja terorizma u oktobru 2016. u Crnoj Gori?

BUGAJSKI: Režim Vladimira Putina će nastaviti da destabilizuje Balkansko poluostrvo promovisanjem radikalnog nacionalizma, etničkog konflikta, političke polarizacije i ekonomske korupcije. Njegov cilj je da podijeli Evropu i podrije američki uticaj kako bi stekao stratešku i ekonomsku korist za širenje Rusije. Nedavno je podržao nacionalističku opoziciju koja je protiv sporazuma o imenu između Grčke i Makedonije kako bi spriječio ulazak Skoplja u NATO. Moskva će nastaviti da podstiče srpski nacionalizam prema Crnoj Gori i da daje podršku grupama koje nastoje da podriju i zbace demokratski izabranu vladu. Kroz rad u okviru NATO, Crna Gora sada ima priliku da iskorijeni poguban ruski uticaj i uspostavi zajednički front protiv subverzija Kremlja.

POBJEDA: Odnosi između Srbije i Crne Gore su komplikovani, teške riječi, posebno sa srpske strane, se upućuju gotovo svaki dan. Kako vidite odnose između dvije zemlje i vidite li i u ovim problemima ruski uticaj?

BUGAJSKI: Srbija se posmatra u Moskvi kao ruska ispostava koja može intervenisati u nekoliko susjednih država, naročito onima u kojima živi znatna srpska manjina. Nažalost, Vlada u Beogradu često igra po ruskim notama upornim napadima na crnogorsku Vladu ili daje podršku strankama i političarima koji žele da ugroze nezavisnost Crne Gore. Iluzija velike Srbije i dalje postoji u zvaničnim krugovima u Srbiji i hrani još veću zabludu - veliku Rusiju. Kako bi Srbija postala kredibilan kandidat za članstvo u EU i pozitivan faktor za stabilnost regiona moraće da se odvoji od propagandnog aparata Moskve i njenih korumpiranih ekonomskih pipaka.

POBJEDA: Da li Vašington vidi region Zapadnog Balkana kao problematičan? I dalje imamo dosta neriješenih pitanja i američka podrška je i dalje neophodna jer ponekad izgleda kao da više nijesmo na agendi Vašingtona…

BUGAJSKI: Vašington je zabrinut da bi neriješeni sporovi na Zapadnom Balkanu mogli dovesti do nestabilnosti, pa čak i nasilja. Kao rezultat toga, američka administracija ostaje fokusirana na rješavanje dva otvorena bilateralna spora - između Kosova i Srbije i između Makedonije i Grčke. 2019 će biti ključna godina. Ukoliko se ovi sporovi mogu riješiti sa američkim posredovanjem i širi region će imati koristi. Ali prekid u procesu pregovaranja će izazvati nove nestabilnosti i omogućiti dalji negativan prodor Moskve i drugih neprijateljskih stranih sila